Ana Sayfa  |  Yardım  |  Üyeler  |  Giriş  |  Kayıt
 
OTURUYORSAN KALK; AYAKTAYSAN YÜRÜ; YÜRÜYORSAN KOŞ!
Yurt ve dünya sorunlarına soldan bakan dostlar HOŞGELDİNİZ .Foruma etkin katılım yapabilmeniz için KAYIT olmalısınız.
Forum Ana Sayfası  »  Siyasi Gündem ve siyasi tartışmalar
 »  Kapitalizm kendiliğinden çöker mi?

Yeni Başlık  Cevap Yaz
Kapitalizm kendiliğinden çöker mi?           (gösterim sayısı: 3.718)
Yazan Konu içeriği

boşluk

melnur
[Gelenek]
Forum Yöneticisi

Varsayılan Kullanıcı Resmi

Kayıt Tarihi: 02.08.2013
İleti Sayısı: 5.978
Şehir: İstanbul
Durum: Forumda Değil

E-Posta Gönder
Özel ileti Gönder

Konu Tarihi: 19.09.2013- 00:29
Alıntı yaparak cevapla  


Kapitalizm kendiliğinden çöker mi?

...kapitalizm dediğimizde ne anlıyoruz? İkincisi kapitalizmin yıkılması ne anlama geliyor ve üçüncüsü bu saptamalar ışığında bu süreç kendiliğinden işleyebilir mi?

1-
Kapitalizm dediğimizde sadece üretim tüketim süreci ile ilgili ekonomik bir sistem anlayışımız eksiktir. Kapitalizm bunun yanında ( üretim ilişkiler) aynı zamanda birtakım üstyapı kurumlarının da varlığı demektir. Bunun içine felsefe, sanat, hukuk, devlet vb da girer. Kapitalizm bütün bunların birlikteliğinden oluşan bir sistemdir. Temelde üretim ilişkilerinin belirleyiciliğinde ve üst yapı altyapı etkileşimi içinde olan bir sistemin adıdır kapitalizm. Ve kapitalizmin çöküşü demek, altyapıdaki bu üretim ilişkilerinin nitelik değiştirmesi ve aynı zamanda devlet dahil bütün üstyapı kurumlarının da yeni üretim ilişkileri çeröçevesinde dönüşüme uğratılması demektir. Çöküşten anlamamız gereken şey budur. Krizler, bunlalımlar, sermayenin giderek daha da merkezileşmesi, toplumda yoksulluk ve açlığın atrması ve giderek bir öfkenin ortaya çıkması çöküş olacağının göstermez. Dönüşümün olacağını ise hiç göstermez. Sınıf mücadelesi bu koşullarda çok daha şiddetlenir ve gerekiyorsa egemen sınıf daha otoriter bir yapıya geçebileceği gibi ve hatta, askeri diktatörlük ve faşizm dahil her türlü yönetim değişikliği içine de girebilir.

Kısaca özetlersek, kapitalizm özel mülkiyet temeli üzerinde varolan bir sistem. Çöküş (değişim ve dönüşüm) ancak bu üretim ilişkilerinin ve onun belirleyiciliği altında varolan üstyapı kurumlarının sınıfsal el değişikliği anlamına gelir.

2-
Şimdi şu sorulabilir, bu süreç kendiliğinden işler mi? Buna "evet" diyebilmek aklını peynir ekmekle yemek anlamına gelir. Emekçiler, ve sistemin ezdiği yığınlar hiç bir zaman olan bitenin derininde yatan nedenleri ve olan bitenin hangi temel nedenden kaynaklamndığını tam olarak bilemezler. Süreç içerisinde sınıfsal bir bilincin topluma hakim olması beklense bile, bu durum, temel nedenlerin anlaşılacağı anlamına gelmez. Türkiye'de bunun çok örneklerini yaşadık-yaşıyoruz. 57.hükümet döneminde ortaya çıkan ekonomik kriz bu siyasi partşilerin parlamento dışında kalmasına neden olmuştu. Öfkenin pratiğe yansıması kendiliğinden bir süreçle ancak bu kadar olabiliyor. Aynı durum 2007 krizi için de geçerli. Bundan sonrakiler işçin de böyle olacak. Siyaset, bilim, sendikalar, sosyalist partiler, STL'lar olmadığı sürece, yani örgütlü bir toplum olamadığımız sürece, bu bilincin elde edilebilmesi toplumun büyük bir çopunluğu için hayaldir. Çünkü yoksulluk ve açlığın kader olduğu düşüncesi, sosyalistlerin etkisiz olduğu bir ortamda en fazla "anayasa kitapçığı fırlatıldığı için oldu" açılımına varacaktır. Sistemin temellerinin sorgulanabilmesi ancak, sorunun sistemin temellerine ilişkin olma anlayışının dışardan verilebilmesiyle mümkündür. Bu yoksa, sistem krizden krize de girse ( zaten olan da o'dur.) ne çöküş olacaktır ve ne de dönüşüm.

3- Süreç kendiliğinden işleyemez. Bu sürecin tarihsel anlamda çözümlemesinin adı da ML dünya görüşüdür. Dönüşüm bu dünya görüşünün gösterdiği yol haritası olmadan asla gerçekleşmez. Çünkü yaşadıklarımızın özel mülkiyetten kaynaklanan sınıflı toplum yapısının doğal bir sonucu olduğunun kitlerler tarafından anlaşılması kendiliğinden bir süreçle mümkün değildir. Böyle bir iddia, burjuvaziyi ve sınıf mücadelesini oldukça hafife almak anlamına geldiği gibi, toplumsal dönüşümleri sadece determinist koşullar tarafından belirlendiği anlamına gelir.

Oysa insanın toplumsal tarihi bütün bu dönüşümlerin hem determinist ve hem de voluntarist etkiler altında gerçekleştiğini söylemektedir..Kitlelerde dönüşüm iradesi ortaya çıkmadıkça ve bu irade bilinçli insan eylemiyle pratiğe dökülmedikçe devrim falan olmaz.

Zaten tarihsel materyalizm dediğimiz olgudan tam olarak anlamamız gereken şey de bu değil mi?



__________________

Bu ileti en son melnur tarafından 19.09.2013- 00:29 tarihinde, toplamda 1 kez değiştirilmiştir.

Cvp:
Yazan Cevap içeriği

boşluk

che21
[che-fidel]

Varsayılan Kullanıcı Resmi

Kayıt Tarihi: 04.09.2013
İleti Sayısı: 177
Şehir: Gizli
Durum: Forumda Değil

E-Posta Gönder
Özel ileti Gönder

Cevap Tarihi: 19.09.2013- 13:25
Alıntı yaparak cevapla  


Kapitalizmi tarihin çöp sepetine gönderecek olan işçi sınıfı ve onun mücadelesidir. işçi sınıfı iktidarı ele geçirmeden kapitalizm belasından kurtulmak mümkün değildir.

Boyun eğme
Cvp:
Yazan Cevap içeriği

boşluk

spartakus
[....]

Varsayılan Kullanıcı Resmi

Kayıt Tarihi: 23.11.2013
İleti Sayısı: 632
Şehir: İstanbul
Durum: Forumda Değil

E-Posta Gönder
Özel ileti Gönder

Cevap Tarihi: 26.12.2014- 21:17
Alıntı yaparak cevapla  


Krizlerin yoğunluk kazanması be burjuva iktidarların yönetemez duruma gelmesi kapitalizmin kendiliğinden çökeceği şeklinde yorumlanıyor. Krizler ne kadar yoğunlaşırsa yoğunlaşsın, burjuva iktidarlar ne kadar yönetemez bir hale gelirse gelsin işçi sınıfı iktidarı alamadığı sürece kapitalizm çökmeyecek ve kendini her koşulda yenileyecektir. Yapmamız gereken kapitalizmden kurtulmak için iktidarın işçi sınıfı tarafından alınması yönünde çalışmalar içine girmektir. İşçi sınıfından yana olup sınıf mücadelesini savunmak da bence budur.

Cvp:
Yazan Cevap içeriği

boşluk

yorum2006
[yorumcu]

Kullanıcı Resmi

Kayıt Tarihi: 15.08.2013
İleti Sayısı: 783
Şehir: Gizli
Durum: Gizli

E-Posta Gönder
Özel ileti Gönder

Cevap Tarihi: 27.12.2014- 07:21
Alıntı yaparak cevapla  


Kapitalizm sürekli krize giriyor. Bir şekilde de bu krizlerden çıkış noktası buluyor. Ancak bu kolay olmuyor tabii. Yalnızca büyük ekonomik krizler yaşanmıyor, büyük toplumsal ve siyasi krizler de yaşanıyor. Savaşlar çıkarıyor, emekçileri ve hakları eziyor. Bu arada kendi içinde de düşman kamplar ortaya çıkıyor ve kapitalizmi sil baştan yeni bir şekle sokuyor. Serbest ticaret döneminden, emperyalist şirket yapılanmasına geçiş, daha sonra gelen tekelleşme, ardından tekelci devlet kapitalizmi, şimdi yaşanan globalizm sancıları v.b. bütün bunlar kapitalizmin kaçınılmaz olan yapısal krizlerini çözmek için ortaya çıkıyor. Dünya sosyalist sistemi yıkıldı, derin bir nefes aldılar, ancak karşılarına kapitalist Rusya ve kapitalist Çin çıktı ve amansız bir rekabet başladı. Kapitalistler bir yandan globalizm diye tüm dünya emekçilerini ve ezilen halkları birkaç çokuluslu tekele yem edecekken, çorbalarına sinek düştü. Sinekli çorbayı da midelerine indirirler de, globalizm diye altüst ettikleri dünyada, çıkardıkları savaşlar, karıştırdıkları ülkeler, sefalete mahkum ettikleri emekçileri ne yapacaklar? Orta Doğu'yu, Ukrayna'yı kan ve ateşe gömdüler mesela. Bu bölgelere bir süreliğine hakim olsalar bile, bu bölgelerin halkları bunların bu zalimliklerini unutacak mı? Bugün gerçekleri göremeyenler bile yarın uyanacak ve akıtılan kanların, yapılan zulmün hesabını soracak. Bugün Ukrayna halkı, biz ne yaptık da sosyalizmin yıkılmasına ses çıkarmadık demiyor mudur acaba? Kapitalizm hangi renge ve hangi şekle girerse girsin, kaçınılmaz sondan kurtulamayacaktır. Kapitalizmin bitirilmesi işini de tabii ki dünya işçi sınıfı ve emekçileri gerçekleştirecektir.

Cvp:
Yazan Cevap içeriği

boşluk

melnur
[Gelenek]
Forum Yöneticisi

Varsayılan Kullanıcı Resmi

Kayıt Tarihi: 02.08.2013
İleti Sayısı: 5.978
Şehir: İstanbul
Durum: Forumda Değil

E-Posta Gönder
Özel ileti Gönder

Cevap Tarihi: 23.12.2017- 03:43
Alıntı yaparak cevapla  


Bildiğimiz dünyanın sonu - Alper Birdal

“John Maynard Keynes, tüm işin otomasyonla gerçekleştirildiği çok gelişkin bir toplumda bunun etkisinin ne olacağı sorununa ilişkin bir tahminde bulunmuştu. ‘İnsan, yaradılışından bu yana ilk kez gerçek, kalıcı sorunuyla; zorlayıcı iktisadi meşgalelerden kurtulmanın beraberinde getirdiği özgürlüğü nasıl kullanacağı, bilimin ve bileşik faizin kendisine kazandırdığı boş zamanı akıllı, makul ve iyi bir şekilde nasıl dolduracağı sorunuyla yüzleşecektir.’ Keynes işten kurtulmanın, yapmaya değecek pek bir şey bulamayan aylak zenginler ve eşleri için yarattığından daha iyi sonuçlar doğurmasını ummuştu.

“… Bu yeni toplumda insanların daha ziyade meşguliyetleri üzerinden tanımlanacağını umuyoruz: o bir izci gönüllüsüdür, berikiyse tıbbi çalışmalar için bağış toplar. Birçok insanın gerçekleştirmek istediği, bahçe işleri, resim yapmak, şiir yazmak, spor yapmak, manevi faaliyetler yürütmek ya da ömür boyu öğrenmek gibi tutkuları vardır. Başkaları hastanelerde gönüllü hizmetler vererek, çocuklara ya da özel ihtiyaçları olan insanlara bakarak veya müzelerde rehberlik yaparak yardımcı olmak isteyebilir. Maddi mal ve hizmetlerin tüketimine daha az odaklanılırken işbirliğine dayalı çalışmaya ve kendini gerçekleştirmeye daha fazla odaklanılacaktır.”

Bu satırlar ünlü bir “pazarlama gurusuna”, Philip Kotler’a ait. Bugün gerek rafine burjuva ideologları gerekse Marksistler arasında kapitalizmin mevcut şekliyle varlığını sürdüremeyeceğine ilişkin argümanlar hayli yaygın bir biçimde dile getiriliyor. Kotler’ın otomasyon ve yapay zeka teknolojilerinin gelişiminin istihdam üzerindeki etkisine ilişkin söyledikleri bunun bir örneği. Bu argümanların, yani kapitalizmin bir tür “çöküş dönemi” içinde olduğu ya da “bildiğimiz dünyanın sonunun yakın olduğu” argümanının başka varyantları da mevcut. Fosil yakıt kaynaklarının tükenmesi ve kapitalizmin yenilenebilir kaynaklara dayanarak mevcut (tarihsel) büyüme oranlarını korumasının imkansız olduğu, iklim felaketlerinin sıklığının ve şiddetinin giderek artacağı ve bunun dünyada çok büyük çaplı nüfus hareketlerine neden olacağı ya da ABD hegemonyasının çözülüşünün yarattığı kaosun giderek daha da büyük siyasi çalkantılara neden olacağı tezi gibi örnekler verilebilir.

Bu tür tezlerin ortak noktası “bildiğimiz, içinde yaşadığımız dünyanın artık sürdürülemez olduğunu” savunmaları. Kotler gibi pazarlama guruları bu “yeni bir dünyaya” nispeten sorunsuz bir geçişin yaşanabileceği, sistemin ille de çökmesinin gerekmediği ancak bir dizi “radikal” düzenlemeyle sürecin yönetilebileceği görüşünde. Bunun için yakın geleceğe ilişkin daha “sarih”, öngörülü politikalar geliştirilmesi ve şimdiden hazırlık yapılması yeterli. Tabi bu durumda geleceğin işsizlik dalgası da pazarlama gurularını vurmamış olacak, onlar “öngörü” ve “sağduyu” geliştirme işine devam edebilirler.

Bütün burjuva ideologlarının “kapitalizmin geleceği” konusunda karamsar olduğunu iddia etmiyorum. Ancak kapitalizmin insanlara herhangi bir umut sunamadığını ve bu durumun uzun hatta orta vadede pek de sürdürülebilir görünmediğini kabul edenlerin sayısı gün geçtikçe artıyor. Bu ön kabulden hareketle geliştirilen reçetelerse farklılaşabilir.

Çöküş argümanının özellikle Batı’daki üniversitelerin “beşeri bilimler” bölümlerindeki kürsülerinde üretimlerine devam etmekte olan “Marksist” entelektüel versiyonuysa bu gelecek tasvirine biraz daha farklı yaklaşıyor. Bu kategoriye yerleştirilebilecek pek çok Batılı Marksist entelektüele göre “bildiğimiz dünyanın sonu” gelişmiş kapitalist ülkeleri de kapsayacak şekilde sınıflar mücadelesinin şiddetlenmesini, kitlelerin kapitalizme alternatif arayışı içine girmesini beraberinde getirecek. Yani “çöküş”, yeni bir devrim çağının habercisi olabilir (lütfen akademisyenlerimizden kesin cümleler kurmalarını beklemeyin; bu nedenle “olacak” değil “olabilir”). Üstelik bu defa tam da Marx’ın beklediği gibi devrimin odak noktasında kapitalizmin en gelişmiş olduğu coğrafyalar durabilir (bakın “duracak” demiyorum!).

Bu akıl yürütmenin ilk, yani burjuva liberal biçimini neden “beğenmediğimiz” açık. Bildiğimiz, içinde yaşadığımız kapitalizmin çökebileceğini, hatta çökmekte olduğunu söylüyor ama yerine yine kapitalizmden başka bir şey olmayan bir geleceği koyuyorlar. Bazılarının tasvir ettiği gelecek, eğer Kotler’ın tanımlamasını baz alacak olursak, tuhaf bir biçimde Marx’ın Alman İdeolojisi’nde yaptığı “komünizmin üst aşaması” tarifini uzaktan andırıyor:

“… hiç kimsenin münhasır, tek bir faaliyet alanının olmadığı, herkesin dilediği alanda kendini gerçekleştirebildiği komünist toplumda, genel üretimi toplum düzenler ve böylece bugün bir şey yarınsa başka bir şey yapmamı, sırf bir aklım olduğu için avcı, balıkçı, çoban ya da eleştirmen olmaksızın sabah avlanmamı, öğleden sonra balık tutmamı, akşam sığır gütmemi, yemekten sonra eleştiri yapmamı olanaklı kılar.”

Marx yabancılaşmamış emeğin gönüllü işbirliğine dayalı komünizmin üst aşamasını böyle tarif ediyordu. Kotler’ın “bildiğimiz dünyanın sonuyla” birlikte pürüzsüz bir şekilde gelmesini “öngördüğü” gelecekse yarının işsizlerine “aylak olmayan” zenginlerin ve eşlerinin bugünkü hayatını vaat ediyor. İşleri robotlar ve yapay zeka yaparken, hep birlikte “güneşli pazartesileri” yaşayıp, bir an için intihar düşüncesinden uzaklaşabilmek için kendimizi hayır işlerine verdiğimiz bir gelecek… Gurumuz bizi Mars’a götürecek de diyebiliriz, atlayın Elon Musk’ın roketine…

Kürsü sahibi Marksist aydınlarımızın ayağının bu denli yerden kesilmiş olduğunu söyleyerek onlara haksızlık etmeyelim. En nihayetinde “bildiğimiz dünyanın sonu” argümanının örneğini verdiğimiz çeşitli kalkış noktalarının maddi bir temeli var. Gerçek sorunlardan söz ediyorlar. Gerçekten de dünya giderek şiddetlenen iklim felaketleri yaşıyor, gerçekten de kapitalizm fosil yakıtları ikame edecek bir teknolojik atılımı halen gerçekleştirebilmiş değil ve gerçekten de ABD hegemonyası büyük bir gürültüyle çöküyor. Bütün bunların ve daha fazlasının sınıflar mücadelesini kızıştırdığını söylerken de haklılar. Kimilerinin analitik becerileri Türkiye’de yamaklarının bir hayli ötesine geçiyor, tutarlı analizler ortaya koyabiliyorlar, haklarını yemeyelim.

Yine de kürsü sahibi sol liberallerin burjuva liberallerle birleştikleri bir bağlam var. Devrim, ne onlar için ne de burjuva liberaller için bugüne, somut duruma, içinde yaşadığımız gerçekliğe ait bir kavram. Burjuva liberaller açısından “devrim” zaten çöküşle eş anlamlı. Ya da çöküşün olası en kötü biçimi… Onlar mesailerini devrimin güncelliğinin üzerini örtmek, devrimden kaçmak için burjuvazinin ihtiyaç duyduğu aklı üretmek için harcıyor. İşlerini yapıyorlar.

Sol liberallerse devrimi bir çıkış olarak görüyor, ama hiç ulaşılamayacak, hep geleceğe ait bir çıkış olacak. “Çöküşün eli kulağında, insanlar yeni alternatiflere yönelebilir”; böyle diyorlar. İyi. Oysa çöküşün eli kulağında değil, kapitalizm her an ve her yerde çöküyor; çökerken de çökmekte olanın yerini bir şekilde dolduruyor. Devrimin güncelliği, şimdiye, içinde bulunduğumuz ana ait olması; somut, ulaşılabilir ve zorunlu bir sıçrama olması ve işçi sınıfının siyasi mücadelesine her an içsel kılınması anlamına geliyor. Sol liberallerse onu hep geleceğe bırakıyor.

100 yıl önce, belki daha farklı saiklerle yürüyen kavga yine aynıydı. Kapitalizm dünya çapında, sistemik bir dönüşüm geçiriyor, emperyalist aşamaya geçiyordu. Bu geçiş, kimi burjuva liberallerin vaaz ettiği gibi pürüzsüz, sancısız, “yönetilebilir” bir şekilde değil yıkarak, devirerek, kanla, ateşle gerçekleşiyordu.

Bu geçiş yine dönemin en büyük, en kitlesel sosyal demokrat partilerinin, Marksistlerinin düşündüğü, ileri sürdüğü gibi işçi sınıfını kendiliğinden iktidara yakınlaştırmıyordu. Oysa yirminci yüzyılın başında bir dizi ülkede kitleselleşen İkinci Enternasyonal partileri devrimin yakın, pek yakın bir gelecekte bu çizgisel sürecin bir devamı olacağını, kapitalizmin çelişkilerinin, yani “bildiğimiz dünyanın sonunun” kaçınılmaz bir sonucu olacağını düşünüyor, stratejilerini bunun üzerine kuruyorlardı. Bu partiler ve onun liderleri, yirminci yüzyılın ikinci on yılının ortalarına gelindiğinde kendilerini “pek yakındaki devrimin” safında değil, emperyalist savaşta, egemen sınıflarının yanında buldular.

Kapitalizmin derinleşen çelişkilerinin işçi sınıfı devriminin somutluğu, gerçekliği anlamına geldiğini gören gerçek Marksistler Bolşevikler oldu. Marksizmi durağan, çizgisel gelişen bir tarih tezi olarak değil, asıl anlamıyla, devrimci mücadelenin eylem kılavuzu olarak kullandılar. İşçi sınıfı devriminin kendiliğinden, kapitalizmin derinleşen çelişkilerinin organik bir sonucu olarak değil, bilinçli ve iktidarı hedefleyen siyasi mücadeleyle gerçekleşebileceğini ortaya koydular. Teorilerinin de pratiklerinin de merkezinde devrimin somutluğu, güncelliği bulunuyordu ve bundan hiçbir zaman, hiçbir koşulda taviz vermediler. Devrimin güncelliğini pratiğin, işçi sınıfının çıkarlarını gündelik siyasetin merkezine koydular.

100 yıl önce Bolşevikler bu mücadeleyi kazandı. Bu mücadelenin meyvesi Ekim Devrimi ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’yle açılan yeni çağ, yani gerçek anlamıyla o zamana kadar bilinen dünyanın sonu oldu. Ekim Devrimi hiçbir şey öğretmediyse bunu öğretti: Yeni bir dünya devrimle kurulur.


Yeni Başlık  Cevap Yaz



Forum Ana Sayfası  »  Siyasi Gündem ve siyasi tartışmalar
 »  Kapitalizm kendiliğinden çöker mi?

Forum Ana Sayfası

 Bu konuyu 1 kişi görüntülüyor:  1 Misafir, 0 Üye
 Bu konuyu görüntüleyen üye yok.

Benzer konular
Başlık Yazan Cevap Gösterim Son ileti
Konu Klasör Kapitalizm eskidi mi? umut 40 6569 07.10.2015- 09:32
Konu Klasör İşte Kapitalizm! munzur 2 1386 20.11.2014- 18:25
Konu Klasör Çağdaş kapitalizm üzerine dayanışma 0 1096 30.05.2014- 16:21
Konu Klasör Vahşi kapitalizm ve kadınlar munzur 0 777 12.08.2015- 14:29
Konu Klasör Sorunun ta kendisi: kapitalizm! dayanışma 0 749 04.07.2015- 17:01

Etiketler   Kapitalizm,   kendiliğinden,   çöker


Benzer konular
Başlık Yazan Cevap Gösterim Son ileti
Konu Klasör Kapitalizm eskidi mi? umut 40 6569 07.10.2015- 09:32
Konu Klasör İşte Kapitalizm! munzur 2 1386 20.11.2014- 18:25
Konu Klasör Çağdaş kapitalizm üzerine dayanışma 0 1096 30.05.2014- 16:21
Konu Klasör Vahşi kapitalizm ve kadınlar munzur 0 777 12.08.2015- 14:29
Konu Klasör Sorunun ta kendisi: kapitalizm! dayanışma 0 749 04.07.2015- 17:01

Etiketler   Kapitalizm,   kendiliğinden,   çöker


Forum Yazılımı:   php Kolay Forum (phpKF)  ©  2007 - 2014   phpKF Ekibi



Forum Mobil RSS